Wednesday, April 1, 2020

පළවෙනි කැමැත්ත අන්තිමටම



මෙච්චර කාලයක් යමෙක් මිය යනවා කියන්නේ කලාතුරකින් වෙන දෙයක් ලෙස හිතන්න තමයි අපේ හිත පුරුදුවෙලා තියෙන්නේ. පසුගිය සති කීපයේ වෙන රටවල සිදුවෙන දේවල් දොහා බලනකොට වැටහෙනවා මිය යනවා කියන එක එතරම් අහම්බෙන් සිදුවෙන දෙයක් නොවන බව. අපි බොහෝ දෙනෙක් අපිට කිට්ටු හෝ හිතවත් කෙනෙක් මිය ගියොත් අපි කරන දේවල් සහ අපේ වගකීම ගැන අවබෝධයක් තියෙනවා.


එතකොට අපි මිය ගියහොත්? එහෙම වුනොත් අපේ යැපෙන්නන්ට සහ අනික් අයට සාමන්‍යයෙන් කරන්න වෙන දේවල් වලට අමතර වැඩිපුර කරදර එහෙම ඉතුරු කරල යන්න වෙයිද?

ඉකොනොමැට්ටා බ්ලොග් එකේ තිබ්බ කරුණක් නිසයි මේක ලියන්න හිතුණේ.  බොහෝ බටහිර රවවල වැඩි දෙනෙක් තමන්ගේ වයස මොකක් වුනත්, තමන් හදිසියේ මියගියොත් තමන් ගේ වත්කම් බෙදී යායුතු ආකාරය අන්තිම කැමති පත්‍රයකින් ලියල තියෙනව. ඒවගේම තමන්ගේ මරණය ගතයුතු ආකාරයත් එහෙම ලියනව. මරණය ගන්න එක කෙසේ වෙතත් අන්තිම කැමති පත්‍රයක් නොතිබුණොත් වත්කම් එක්තරා ගණනකට වඩා වැඩිනම් අඹු දරුවන්ට යන්නට පෙර බූදල් නඩුවක් හරහා යායුතුයි. එය ඔබ ඔවුන්ට කරන විශාල කරදරයක්. අන්තිම කැමැත්තක් නැති අවස්ථාවල යැපෙන්නන් අතර බෙදා ගැනීමේ ප්‍රශ්ණ ආවොත් විශාල කාලයක් ඔවුන්ට නඩු කියන්න වෙනවා වගේම ඔවුන් අතර බැඳීමත් නරක් වෙනවා. ඒ නිසා එහෙම නොලියපු කෙනෙක් ඉන්නවනම් තමන්ගේ වත්කම් ප්‍රමාණය මොකක් වුනත් එහෙම ලියල තියෙන එක ජීවත් වෙලා ඉන්න අයට ලොකු සහනයක්. 

මම නීතිය ගැන එතරම් දන්නේ නැහැ. එහෙත් මම හිතන විදිහට මෙය ක්‍රම දෙකකට කරන්න පුළුවන්. එකක් නීතීඥයෙක් හරහා. අනික මිතුරන් පස් දෙනෙක් හරහා. මේක හරිද වැරදිද තව ඒ ගැන දැනගතයුතු මොනවද කියල නීතීඥ වරයෙක් හෝ වරියක් අන් අයගේ යහපත තකා ලියනවනම් හැමෝටම වැදගත්. 

තව එකක්. ඔය අන්තිම කැමැත්ත ලියල තියල තියෙන තැනින් සීල් කරපු කවරයක ඊමේල් අකවුන්ට් සහ පාස්වර්ඩ්, ෆේස්බුක්, සහ බ්ලොග් පාස්වර්ඩ් එකත් තිබ්බොත් ඔබට හදිස්සියේ යන්න වුනොත් වෙන කාට හරි ඇවිත් අපිව දන්න අයට දන්වන්නත් පුළුවන්. 

මේ කාලයේ වැඩි වුනත් ඕනම අවස්ථාවක අපිට මේ ජීවිතෙන් යන්න වෙන්න පුළුවන්. එහෙම අකල් මරණය නොවුණත් එහෙම වුනොත් ඇතිවිය හැකි කරදර අඩු කරගන්න සැලසුම් කරන එක වරදක් නැහැනෙ.


මෙම අඩවියේ පළවන ලිපි කොපි කිරීමට හෝ වෙනස් කතෘ නාමයක් යටතේ අන්තැනක පළකිරීමට කිසිම බාධාවක් නැත. අන් ස්ථානවලින් කොපි කර මෙහි පළකරන ලිපි වලට නම් එම කතෘ වරුන්ගේ කොන්දේසි අදාල වේ.

Sunday, March 29, 2020

කැකිල්ලේ රජුගේ පුරෝහිතයන් සහ වියත්මග උපදේශකයන් අතර සම්බන්ධයක් තිබේද?



ප්‍රශ්ණ විසඳීමට හාස්‍යජනක විසඳුම් සහ තීන්දු තීරණ දුන් කැකිල්ලේ රජු ගැන පුරාවෘත්ත අපි අසා ඇත්තෙමු. එම ගණයටම වැටෙන  කැකිල්ලේ රජ්ජුරුවන් සහ උපදෙස් දෙන්නන් අදත් ඇති බවට කොරෝනා වසංගතය පාලනය කිරීමට සැපයෙන 'වියත්මග' විසඳුම් ගැන සිතා බැලීමෙන් පැහැදිලිවේ. ප්‍රශ්ණයකට විසඳුම් දිය යුත්තේ එම විසඳුමෙන් ඊට වඩා බැරැරුම් ප්‍රශ්ණයක් ඇතිකරවන ලෙස නොවන බව ඔබට මට තේරුණාට ඔවුන්ට එය එසේ නොවේ.

පහුගිය දින වල අසන්නට ලැබුණු වියත් තීරණ දෙකක් ගැන සලකා බලමු.

ප්‍රශ්ණය 1 - බෙහෙත් ගැනීමට ලබාගත් බෙහෙත් තුන්ඩු භාවිතා කරමින් තරුණයන් ඇඳිරි නීතිය කඩයි. 

විසඳුම - අන්තර්ජාලය හරහා පෝරමයක් පුරවා මුදණය කිරීමෙන් හෝ මාර්ග බාධක වලදී බෙහෙත් ගැනීමට යන අයගේ සියළුම විස්තර පෝරමයකට ලබාගෙන ඉන් කොටසකගේ හෝ දී ඇති දත්ත පරීක්ෂා කොට බොරු විස්තර දී ඇති අයට රුපියල් ලක්ෂයක දඩයක් සහ අවුරුද්දක සිර දඬුවමක් නියම කරන බවට ප්‍රචාරය කිරීම සහ එය ක්‍රියාත්මක කිරීම.

එම විසඳුමේ වාසිය - ඇත්තටම අසනීප අයට බෙහෙත් ලබා ගැනීමට හැකිවීම සහ කොරෝනා වලින් බේරී වෙන අසාධ්‍ය ලෙඩ වලින් ලෙඩුන් අපහසුතාවය පත්වීම හෝ මිය යෑම නොවීම.

වියත්මග විසඳුම - ඔසු සැල් හැර සියළුම ෆාමසි වසා දමා බෙහෙත් තුන්ඩුව ෆැක්ස් ඊමේල් මඟින් එවූ විට බෙහෙත් ගෙදරට එවීම. 


Tuesday, March 24, 2020

නොදැනුවත් පාලකයන්ගේ තීරණ නිසා දුක්විඳිනා මහජනයා Lockdown Vs Curfew

Lockdown Vs Curfew


වේගයෙන් පැතිරෙන වසංගත රෝග වැලැක්වීමට හෝ ත්‍රස්තවාදී ක්‍රියාකාරකම් පාලනය වැනි හේතු නිසා ප්‍රාන්ත ආණ්ඩු හෝ මධ්‍යම ආණ්ඩු Lockdown ක්‍රමය භාවිතා කරයි. එහි බොහෝ විට 1- 4 දක්වා මට්ටම පවතී.

ලංකාවේ රජය හෝ එයට උපදෙස් දෙන වියතුන්ට මේ ක්‍රමය ගැන වැටහීමක් තියෙනවාදැයි සැකයක් උපදී. එමනිසා ඔවුන් ක්‍රියාත්මක කලේ ඔවුන්ට පුරුදු ඇඳිරි නීති ක්‍රමයයි. Lockdown ක්‍රමයේදී අද සිදුවුනා වැනි විශාල පිරිසක් ආහාර මිලදී ගැනීමට පොරකන්නේ හෝ පෝලිම් ඇතිවන්නේ නැත.  

Lockdown ක්‍රමයේදී සිදුවන්නේ එක්තරා ප්‍රදේශයකට ජනයා සීමා කිරීමයි. තමා ජීවත් වන ප්‍රදේශයෙන් ඉවත්වීමට හෝ එලියට ඒමට ඉඩ නොදේ. එහිදීත් සියළුම පාසැල් වසා දැමේ. වියලි ආහාර සැපයීම, ආහාර බෙදා හැරීම, ඖෂධ සැපයීම, සෞඛ්‍ය සේවා, විදුලිය ගෑස් ඉන්ධන වැනි බලශක්ති සේවා හැර අන් සියළුම ස්ථාන වසා දැමේ.  අත්‍යවශ්‍ය සේවාවන් නොවන සේවා ආයතන work from home ක්‍රමය භාවිතා කලයුතු අතර ගෙදර සිට කල නොහැකි ඒවා කරන ඉතා සුළු සේවක ප්‍රමාණයකට සේවයට පැමිණීමට හැකිවේ. තමන්ට පහසු අවස්ථාවක ආහාර, ඖෂධ, ඉන්ධන ආදිය මිලදී ගැනීමට යා හැකිවුවත් අන් අය සමඟ කිට්ටුවී පොකුරු වශයෙන් කථා කර කර සිටීම තහනම්වේ. ඇවිදීම වැනි දේවල් කල හැකි මුත් එක් එක්කෙනා වශයෙන් ඇවිදිය යුතුය. පිරිස් එකතුවෙන සුහද හමු, රැස්වීම්, දේවස්ථාන පූජා ආදිය පැවැත්වීම තහනම් වේ.    

Friday, February 14, 2020

රැකියාව වගකීම සහ කැක්කුම (passion)

දේවානී ජයතිලක මහත්මිය

කඩොලාන පරිසරයක් රැක ගැණීමට දේශපාලන අධිකාරිය සමඟ ගම්පහ වන ජීවී නිලධාරිණී දේවානී ජයතිලක මහත්මිය  තනිවම සටන් වදින වීඩියෝවේ අන්තර්ගතය ගැන බොහෝ අදහස් ෆේස්බුක් හරහා පළවී ඇත.  මෙතුමිය ඒ ගැන කැක්කුමකින් අවේගශීලීව කථාකිරීමත් අන් බොහෝ රජයේ සේවකයින් දේශපාලන අධිකාරියේ සුවච කීකරු ගැත්තන් වීම ගැන කථා වුනත් මේ වෙනසට හේතුව කුමක් විය හැකිද යන්න ගැන කථා වී තිබුණේ අඩු වශයෙනි.

බටහිර රටවල රජයේ සේවයේ මෙවන් අභීත නිලධාරීන් එම රටවල් ජීවත් වන අය දැක තිබෙන්නට ඉඩ තිබේ. ඊට ප්‍රධානම හේතුව වන්නේ එක් එක් විෂයය පිළිබඳව ඇත්තටම කැක්කුමක් (passion) ඇති අය එම තනතුරු වලට තෝරාගැනීමත් එමෙන්ම එවන් කැක්කුමක් ඇති අය එවන් තනතුරු වලට බැඳීමට ඇති කැමැත්තත් යන හේතු දෙකයි. උදාහරණයකට වෛද්‍ය හෝ හෙද විෂයය හැදෑරීමට තෝරාගන්නේ ඒසඳහාම වූ බුද්ධි පරීක්ෂණයක් සමත්වන සමාජයේ අඩු වරප්‍රසාද සහිත අයට පිහිටවීම පිළිබඳව අත්දැකීම් සහ ඒ ගැන උනන්දුවක් දක්වා ඇති අයයි. එවන් අය වෛද්‍යවරුන් හෝ හෙදියන් වූ විට තමන්ට කැක්කුමක්  ඇති දෙයක් නිසා ලෙඩුන් වෙනුවෙන් කැපවීම සහ ආදරය දැක්වීම උත්සාහයක් හෝ මවාපෑමක් නැතිවම සිදුවේ. 

Tuesday, November 12, 2019

අන්ද්‍රා ප්‍රදේශ් ඉංගිරිස්

YS ජගන් මෝහන් රෙඩ්ඩි මහතා 



අන්ද්‍රා ප්‍රදේශ් වල නව මහ ඇමති ලෙස පත්වූ YS ජගන් මෝහන් රෙඩ්ඩි මහතා එම ප්‍රාන්තයේ පාසැල්වල උගන්වන මාධ්‍ය ලෙස ඉංග්‍රීසි භාෂාව හඳුන්වා දීමට යෝජනා කර ඇත. පළමුව එම ප්‍රාන්තයේ ඇති පාසැල් 15,000 ක එක වසරේ සිට හය වසර දක්වා ඉංග්‍රීසි භාෂාවෙන් ඉගැන්වීම පටන් ගැනීමට යෝජනා කර ඇති අතර ආවුරුදු තුනකින් ඉතිරි වසර පන්ති වලටත් එය හඳුන්වා දීමට යෝජනා කර ඇත.

ලංකාවේ ඉංග්‍රීසි භාෂාව උගන්වන ආකාරයට ගණිතය වැනි තවත් විෂයයක් ලෙස ඉංග්‍රීසි ඉගැන්වීමෙන් කෙදිනකවත් හොඳින් ඉංග්‍රීසි භාෂාව හැසිරවීමට සිසුන්ට හැකි නොවන බවත්, ඉංග්‍රීසි භාෂාවෙන් වෙනත් විෂයයන් කිහිපයක් හෝ ඉගැන්වීමෙන් භාවිතාවට අවශ්‍ය පුහුණුව ලැබෙන බවත් නැවත කිව යුතු නැත. අදටත් ලංකාවේ සමහර පාසැල් වල සියළුම විෂයයන් ඉංග්‍රීසි භාෂාවෙන් ඉගැන්වෙන පංති ඇති පාසැල් ඇතත්, සියළුම සිසුන්ට විශයයන් දෙකතුනක් හෝ ඉංග්‍රීසි භාෂාවෙන් ඉගැන්වෙන ක්‍රමයක් නැත. මුදල් යහමින් ඇති අයට ඔවුන්ගේ දරුවන් ජාත්‍යන්තර පාසැල් වලට යොමු කල හැකි නිසා භාවිතාමය ඉංග්‍රීසි දැනීම නැති කමින් අවාසියක් වන්නේ එසේ ඉංග්‍රීසි මාධ්‍ය වලට මුදල් ගෙවා තම දරුවන් යොමුකල නොහැකි අයටය.

Monday, October 14, 2019

අවුරුදු 71 ක් රටකරපු අය එපා


අවුරුදු 71 ක් රටකරපු අය එපා


මෙය අද සමහර අයට දේශපාලන පාඨයකි. බොහෝ දෙනෙක් වඩා නොසිතා එය අනුමත කරති. රට හැදීමට අවශ්‍ය වන්නේ ක්‍රමයේ වෙනසක් මිස පුද්ගලයින්ගේ වෙනසක් යන්න වටහා ගැනීම ඔවුන්ට අපහසුය. රට අසාර්ථක වීමට බලපාන විශාලම සාධකය හැමදේම නිකන් ලබා ගැනීමට බලා සිටින ජනතාව බව තේරුම් ගැනීම එම ජනතාවටම අපහසු වීම පුදුමයක් නොවේ. අද වනවිට රටේ විශාලම වියදම් වන්නේ නොමිලේ අධ්‍යාපනය, නොමිලේ සෞඛ්‍ය සහ රජයේ සේවය නඩත්තු කිරීම බව අය වැය ලේඛනයක් දිහා බලන අයකුට තේරුම් යනු ඇත. 

නිදහස් අධ්‍යාපනය රටේ ශාක්ෂරතාවය ඉහල දැමීමට පදනම් වූ බව ඇත්තකි. එහෙත් එසේ සියළු දෙනාටම නොමිලේ අධ්‍යාපනය ලබා දීම නිදහස් අධ්‍යාපනය යැයි වර නැගීම රට කරගත් මෝඩකමකි. අද රටේ ජනගහනයෙන් 75% කට නොමිලේ අධ්‍යාපනය ඔවුන්ගේ ආදායම් තත්ත්වය අනුව සුදුසු බව උපකල්පනය කළොත්, ඉතිරි 25% ටත් නොමිලේ අධ්‍යාපනය ලබා දීම සුදුසුද? ආදායම හෝ වත්කම් වලින් රටේ ඉහලම මට්ටමේ සිටින 25% න් එක් දරුවෙකුට වියදම් වෙන ප්‍රමාණය මෙන් තුන්ගුණයක පාසැල් ගාස්තු අයකර ගන්නේ නම් එම ආදායමෙන් මුළු අධ්‍යාපන වියදමම ලබා ගත හැකි නේද?

Saturday, August 17, 2019

වැඩකට නැති බර ඔසවාගෙන යන්නෝ

විශාල බරක් ඔසවාගෙන යන අයෙක්

ෆේස්බුක් එකේ හෝ බ්ලොග් ලියන අය අතර එතරම් නොවූවත් සමාජයේ බොහෝ දෙනෙක් විශාල බරක් ඔළුව උඩ තියාගෙන යන අය වගේ ජීවත් වෙන් බව දැක තියෙනවාද? පාර තොටේදී දකින මැදි වියේ අය ගැන පොඩ්ඩක් නිරීක්ෂණය කරන්න. ඔවුන් බොහෝ දෙනෙක්ගේ මුහුණු වලින් පිළිඹිබු වන්නේ විශාල ප්‍රශ්ණ කන්දරාවක් දරාගෙන සිටින අය වගේ ද?

ඇත්තටම බොහෝ දෙනෙක් විශාල බරක් අරගෙන තමයි ජීවිතය ගෙනියන්නේ. ඒ කියන්නේ අති විශාල පොට්ටනි දෙකක් ඔවුන් යන එන තැන අරගෙන යනවා. මේ බර පොට්ටනි දෙක ගැන පොඩ්ඩක් හිතුවොත් ඒ බර බිමින් තියල සැහැල්ලුවෙන් ජීවත් වෙන්න පුළුවන් කියල ඒ අයට කියල දෙන්න.

Tuesday, May 28, 2019

ගෙදර එනතුරු





පාවී දුරක සිට ඉර අවරට යන්නා
රෑවී ළඟ ලඟම අඳුරද මතු වෙන්නා
බෑවී ඉවසීම මක, තරහක් එන්නා 
ආවී නැහැ ගෙදර තාමත් අර දෙන්නා

ගිය පසු උදේ නැගිටල දඩි බිඩි ගාලා 
අපි මෙහෙ තට්ට තනියම අත හැර දාලා 
රෑ බෝ වෙලත් ගෙදරක් ගැන නොහිතාලා 
මක් කරනවද දන් නැහැ මෙච්චර වේලා 



 මේ කවි පේලියේ තව කවි හතර පහක් තියෙනව. සත්වයකුගේ සිතිවිලි හරිම තාත්ත්වික විදිහට ලියපු කවි පේලියක්. ලියල තියෙන්නේ දෙව්ලින්දි බ්ලොග් එකේ. Winnie the Pooh ගේ ලඟම ඥාතියෙක් වෙන,  විනීත පු නමින් කමෙන්ට් දාන කෙනා.   



 මෙතනින් ගිහින් බලන්න.




මෙම අඩවියේ පළවන ලිපි කොපි කිරීමට හෝ වෙනස් කතෘ නාමයක් යටතේ අන්තැනක පළකිරීමට කිසිම බාධාවක් නැත. අන් ස්ථානවලින් කොපි කර මෙහි පළකරන ලිපි වලට නම් එම කතෘ වරුන්ගේ කොන්දේසි අදාල වේ.

Friday, May 10, 2019

ඇත්තටම දැක්කද? 2

කහපාට ගවුමකින් සැරසුන යුවතියක්


ඇත්තටම දැක්කද? 1

කලින් ලියපු 'ඇත්තටම දැක්කද?' පෝස්ට් එක මතකනෙ. මතක නැත්තම් ලින්ක් එක උඩ තියෙනවා.  අද දෙවෙනි කොටස.

අපි හැමෝම දකින රූප වලට ආසා කරනවා ඒ වගේම සමහර දකින රූප වලට තදින් බැඳෙනවා. තවත් රූප වලට අපි අකමැතියි. ඒ නිසා ද්වේශ කරණවා. ඒ වුණාට, අපි කවදාවත්ම අපේ ශරීරයට පිටින් තියෙන රූපයක් හෝ පිටින් ඇහෙන සද්දයක් හෝ කන දෙයක රසක් දැනිල නෑ කිව්වොත් විස්වාස කරන්න පුළුවන්ද?

ඒක තමයි ඇත්ත කියල මේක කියෙව්වොත් ඔබත් පිළිගනියි. පේනවා යැයි අපි හිතන දේවල් ගත්තොත්, අපේ ඇහැට 'පෙනෙන්නේ' නැහැ. ඒකේ තියෙන්නේ කැමරාවක වගේ කාචයක් විතරයි. ආලෝකය තිබෙන වෙලාවට රූපය මත පතිත වන ආලෝක කදම්බයක් ඇහැට වදිනවා. හැබැයි ඒ එන කදම්බයේ රූපයක් නැහැ. ඇහැට වැටෙන්නේ පාට කීපයක් එහෙම නැත්නම් වර්ණ සටහනක් පමණයි. ඒ වර්ණ සටහන නිසා ඇහේ තිබෙන ස්නායු වලින් සිග්නල් එකක් යවනවා හිතට. ඒක තමයි වෙන්නේ.

Monday, May 6, 2019

පාස්කු බෝම්බෙන් වැඩක් ගමුද?


නරක දේවල් හොඳ අතට හරවා ගැනීමේ වගකීම අපිටමයි

පාස්කු ඉරිදා සිදුවීම් ගැන විවිධ අදහස් දැක්වීම් විවිධ මාධ්‍යය වල තිබුණ. මේ ගැන මගේ අදහස නම් ටිකක් වෙනස්. හැමෝම මරාගෙන මැරුණ අයට සහ පාලකයන්ට දොස් කියනව. මේ දෙගොල්ල මේ සිද්ධියට දැනුවත්ව හෝ අතපසු කිරීම් වලින් පහසුකම් සැපයීමක් (facilitate) කලත් මේ මරණ වලට වගකියන්න ඕන ඒ මැරුණු අයමයි.

බුදු දහමේ යමෙක්ගේ මරණය වෙන අවස්ථා 4 ක් ගැන උගන්වා තියෙනව. ඒවා නම් ;

1. ආයුක්ඛය - සත්ත්වයාගේ හෝ පුද්ගලයා ගේ ආයුෂ අවසන් වීම.
2. කම්මක්ඛය - සත්ත්වයාගේ හෝ පුද්ගලයා ගේ ජීවත්වීමට ඇති කර්ම ශක්තිය අවසන් වීම.
3. උභයක්කය - ආයුෂ සහ කර්ම ශක්තිය යන දෙකම අවසන් වීම.
4. උපච්ඡේදක මරණ - හදිසි කර්ම විපාක නිසා සිදුවන මරණය.


ඉහත හේතු හතරට අමතරව ඉස්ලාම් අන්තවාදීන් මරාගෙන මැරීම නිසා සිදුවන මරණ හෝ සිරිසේනගේ ඔක්තෝබර් 'විප්ලවයෙන්' පසු සරත් ෆොන්සේකාට නීතිය හා සාමය අමාත්‍යාංශය නොදීම නිසා ඇතිවූ මරණ කියා මරණයට හේතූන් බුදු දහමේ උගන්වන්නේ නැහැ.